تست توبرکولین
این تست برای تعیین آلودگی یا تماس فرد با میکروب سل بکار می رود.اگر کسی با میکروب سل تماس قبلی داشته باشد ،لنفوسیت های بدن با میکروب آشنا هستند و در صورت ورود مجدد میکروب به بدن در محل ورود ضایعه ای رخ می دهد.ماده ای که در تست توبرکولین استفاده می شود پروتئینی است به نام توبرکلوپروتئین که ممکن است به دو صورت باشدOT،PPD.
OT به معنی Old Tuberculin و PPD به معنی Purified Protein Dderivative (عصاره خالص شده پروتئین های میکروب سل).OT در واقع عصاره ناخالص پروتئین های میکروب سل است ولی PPD خالص شده است.(میکروب سل را در محیطی عاری از پروتئین کشت می دهند ،سپس پروتئین هایی که در محیط کشت از میکروب رها شده را تصفیه و تغلیظ می کنند و به عنوان PPD بکار می برند،اگر عصاره ناخالص باشدOTاست.).
اساس آزمایش توبرکولین CMI(مخفف دفاع سلولی) است.آزمایش مثبت توبرکولینی با یک سفتی و یک ضایعه قرمز که طی 48 ساعت به حداکثر خود می رسد نشان داده می شود.قطر ضایعه اهمیت دارد.اگر قطر ضایعه کمتر از 5 میلی متر باشد تست منفی است.اگر بین 10-5 میلی متر باشد مشکوک طلقی می شود و اگر 10 و بالای 10 باشد حدس آلودگی است البته این نتیجه درست مثل آزمایشات سرولوژی با توجه به وفور میکروب سل و مایکوباکتریوم های آتیپیکال قابل تفسیر است.
نحوه انجام آزمایش توبرکولین:
وسایل لازم:سرنگ با سوزن شماره 27-26 (سورنگ بوبرکولین یا سرنگ انسولین)،پنبه،الکل سفید
ناحیه پوست ساعد را انتخاب کرده با الکل ضدعفونی می کنیم.بعد پوست را مقداری می کشیم و سوزن را با زاویه 45 درجه روی پوست قرار می دهیم و ضمن اینکه زاویه را کم می کنیم وارد "داخل درم" می شویم.تزریقات عمقی تر(عمقی تر از داخل درم) نتیجه واکنش را مخدوش می کند،چون در لایه های عمقی تر رگهای خونی بیشتری وجود داردو مقداری از ماده تزریق شده ممکن است وارد جریان خون شود و از ناحیه دور شود(اصطلاحا شسته می شود و می رود).حجم مصرفی برای آزمایش ،0.1میلی لیتر از محلول PPD استاندارد شده است.در این حجم معمولا 5 واحد توبرکولین وجود دارد.معمولا تست توبرکولین با یک دوز 5 واحدی انجام می شو.د.در مواردی از دوز یک واحدی و یا 250 واحدی هم می توان استفاده کرد
موارد منفی کاذب تست توبرکولین:
1-آنرجی :بی پاسخی دفاع سلولی را آنرجی می گویند یعنی دفاع عمومی بدن گاهی علیه عاملی کار نمی کند.پس اگر آنرجی داشت جواب منفی کاذب است.
2-سل منتشر(سل ارزنی):با وجود اینکه شدیدا آلوده است CMI کار نمی کند و جواب منفی کاذب می شود.
3-بیماری سرطان هوچکین
4-سرخک:بچه های مبتلا به سرخک اگر آلوده باشند تست آنها منفی کاذب می شود.
5-تکنیک غلط
6-خرابی ماده توبرکولین
7-در دوره کمون ابتلا به میکروب سل تست منفی می شود.معمولا حدود 6-4 هفته بعد از ورود به بدن و یا تزریق ب-ث-ژ (B-C-G) تست توبرکولین مثبت می شود.حدود 5-4 سال بعد از تزریق BCG تست منفی می شود.
اگر کسی واقعا تست توبرکولینش منفی باشد(عدم آلودگی به میکروب سل) دفعه بعد هرگز تست توبرکولینش مثبت نمی شود.(یعنی انجام تست و برخورد PPD در این فرد که عاری از میکروب سل است باعث حساس شدن سلول و مثبت شدن تست نمی شود)
PPD محلول ،به شیشه(ویال) متصل می شود به همین دلیل نباید مرتب شیشه توبرکولین را عوض کرد.ضمنا محلول PPD به نور و حرارت حساس است و باید از نور و حرارت دور نگه داشته شود.نکته دیگر اینکه محلول PPD را نباید فریز کرد و باید آن را در یخچال نگهداری کرد.در هنگام حمل و نقل روی یخ باید حمل شود(در این فاصله یخ نمی زند).
روشی که برای انجام تست توبرکولین بکار می رود روش مانتو نامیده می شود(Mantoux).
اگر تزریق صحیح انجام شده باشد در محل تزریق بلافاصله پس از تزریق یک برآمدگی عدس مانند سفیدرنگی ایجاد می شود.(واکنش نیست بلکه تجمع ماده PPDاست.)
آزمایشگاه دکترعصاریان توسط دکتر حمید علی عصاریان که دارای بورد تخصصی پاتولوژی آناتومیکال و کلینیکال است در اردیبهشت 83آغاز بکار کرد.این آزمایشگاه در حال حاضر مجهزترین آزمایشگاه پاتولوژی و تشخیص طبی دزفول است که مورد اطمینان بسیاری از پزشکان و متخصصین شهرستان دزفول و شهرهای اطراف آن می باشد.اکنون این آزمایشگاه با استفاده از نیرو و تجربه 16 کاردان و کارشناس و استفاده از بهترین و جدیدترین دستگاههای آزمایشگاهی آمادگی انجام کلیه آزمایشات تشخیص طبی و پاتولوژی را در زمانی کوتاه دارد.همچنین دکتر عصاریان آمادگی دارد تا پاسخگوی کلیه سوالات شما در زمینه تست های آزمایشگاهی و پاتولوژی باشد در صورت داشتن سوال با ما از طریق ایمیل تماس گرفته یا سوال خود را در بخش نظرات بنویسید تا سوال شما و پاسخ دکتر در وبلاگ منتشر شود.درضمن از کلیه همکاران آزمایشگاهی دعوت می کنیم تا ما را از نظرات و تجربیات خود آگاه سازند.نظرات وتجربیات شما با نام خود شما(در صورت تمایل)در وبلاگ منتشر می شود.